Vruchtbare dagen berekenen

Wanneer kan je zwanger worden? In dit artikel vertellen we je hoe je jouw vruchtbare dagen kunt berekenen en welke manieren daarvoor zijn, van ovulatietest tot een basale temperatuurcurve bijhouden. Die vruchtbare dagen zijn belangrijk, want alleen in de dagen voor je ovulatie tot een aantal uur na je ovulatie ben je vruchtbaar.

Picture of How About Mom expert:

How About Mom expert:

Jolijn Huisman startte in 2019 als één van de eerste fertiliteitsartsen in Nederland. Ze werkt in het Diakonessenhuis in Utrecht.

Als je graag zwanger wilt worden, is het belangrijk om te weten wanneer je vruchtbare dagen plaatsvinden. Want alleen als je tijdens deze vruchtbare dagen seks hebt, kan je zwanger worden.

Eicel en zaadcel

Tijdens de menstruatiecyclus vindt de eisprong plaats, waarbij een rijpe eicel uit je eierstok vrijkomt. Een eisprong wordt ook wel ovulatie genoemd. Een rijpe eicel kan vervolgens bevrucht worden door een zaadcel. Mocht de eicel bevrucht zijn, dan gaat het zich innestelen in het baarmoederslijmvlies. Is dat niet het geval, dan wordt de eicel verstoten en word je opnieuw ongesteld.

Wanneer ben je het meest vruchtbaar?

De meest vruchtbare periode is twee dagen voor je ovulatie en de dag van de ovulatie of eisprong zelf. Maar ook dag 3 of 4 voor de ovulatie kun je zwanger worden.

Dag ten opzichte van de ovulatieVoorspelling vruchtbaarheid
5 dagen voor de ovulatieLage vruchtbaarheid
4 dagen voor de ovulatieMogelijke vruchtbaarheid
3 dagen voor de ovulatieMogelijke vruchtbaarheid
2 dagen voor de ovulatieHoge vruchtbaarheid
1 dag voor de ovulatieHoge vruchtbaarheid
dag van de ovulatieHoge vruchtbaarheid
1 dag na de ovulatieVruchtbaarheid neemt snel af

De eerste uren na je ovulatie of eisprong ben je het meest vruchtbaar. Daarna wordt de kans op bevruchting snel kleiner. Meer dan een dag na je eisprong is de kans op een zwangerschap bijna gereduceerd tot 0. Het is dus belangrijk om het moment van je ovulatie te berekenen als je een kinderwens hebt.

Houd er rekening mee dat dit slechts een voorbeeld is en dat de vruchtbaarheid van elke persoon kan variëren. Wanneer de eisprong plaatsvindt, kan per maand verschillen. Het is kan je inzicht geven om je menstruatiecyclus bij te houden met een dagboek of app, om zo een beeld te krijgen.

vruchtbaarheid berekenen

Vruchtbare dagen berekenen

Er zijn verschillende manieren om je vruchtbare periode te berekenen:

  • de ovulatie berekenen
  • de basale lichaamstemperatuur meten
  • je lichaam in de gaten houden, zoals het baarmoederslijm
  • een ovulatietest

De meeste vrouwen hebben een menstruatiecyclus van ongeveer 28 dagen, maar dit kan variëren. Je vruchtbare periode begint ongeveer 12-16 dagen vóór je volgende verwachte menstruatie. Dit betekent dat als je een cyclus hebt van 28 dagen, je vruchtbare periode ongeveer op dag 12-16 van je cyclus valt. Als je cyclus langer of korter is, moet je de duur van je cyclus aanpassen en het aantal dagen aftrekken om je vruchtbare periode te bepalen. Bij een regelmatige cyclus is dit vrij betrouwbaar.

Ovulatie berekenen

Om je ovulatie te berekenen en te weten wanneer je het meest vruchtbaar bent, is het goed om je menstruatiecyclus in kaart te brengen. Gemiddeld duurt een cyclus 28 dagen, maar dit kan ook minder of meer dagen zijn. Je cyclus start op de eerste dag van je menstruatie en eindigt de dag voordat je opnieuw ongesteld wordt.

Aangezien je tijdens je ovulatie het meeste vruchtbaar bent, is het dus goed om te weten wanneer je eisprong plaatsvindt. Wanneer je eisprong plaatsvindt, verschilt echter per vrouw en zelfs per maand. Toch kun je redelijk inschatten wanneer je ovulatie is. Dat doe je als volgt:

  1. Neem de eerste dag van je laatste ongesteldheid
  2. Tel daar het aantal dagen van je cyclus op
  3. Gemiddeld vindt je ovulatie 14 dagen voor die datum plaats
  4. De meest vruchtbare periode is twee dagen voor je ovulatie en de dag van de ovulatie of eisprong zelf.

Voorbeeld: heb je een menstruatiecyclus van 28 dagen? Dan heb je rond dag 14 van je cyclus je eisprong (28-14 = 14).

 

Zo kan een eisprong voelen

Naast dat je je ovulatie kunt berekenen, voelen sommige vrouwen ook aan hun lichaam wanneer hun eisprong plaatsvindt. Er zijn verschillende signalen in je lijf die kunnen duiden op de eisprong, namelijk:

  • Gespannen borsten
  • Verhoogde lichaamstemperatuur
  • Ander baarmoederhalsslijm, namelijk doorzichtig en rekbaar
  • Kramp links of rechts onderin je buik

Basale temperatuur meten

Een andere manier om je vruchtbare dagen en eisprong te berekenen is met de basale temperatuurcurve (BTC). Je basale lichaamstemperatuur is je lichaamstemperatuur in rust. Vlak voor de eisprong stijgt je basale lichaamstemperatuur meestal met ongeveer 0,5 tot 1 graad Celsius. Door je basale lichaamstemperatuur dagelijks op te meten, kun je de stijging in temperatuur opmerken en bepalen wanneer je vruchtbaar bent. De meest vruchtbare dagen zijn meestal de dagen net vóór de stijging van de basale temperatuur. Deze methode vereist wel dat je consistent meet, liefst direct nadat je wakker bent omdat je lichaam dan nog in rust is.

Baarmoederslijm of cervixslijm

Tijdens je vruchtbare periode produceert je baarmoeder meer cervixslijm dat qua structuur en consistentie lijkt op rauw eiwit. Je kunt dit slijm controleren door je vagina met schone vingers te onderzoeken. Wanneer je slijm rekbaar en doorzichtig is, duidt dit op je vruchtbare periode.

Ovulatietest

Een ovulatietest detecteert hormonen in je urine die wijzen op de aanstaande eisprong. Door regelmatig deze tests uit te voeren, kun je de dagen bepalen waarop je vruchtbaar bent.

Sommige vrouwen die zwanger willen worden, gebruiken een ovulatietest om te weten wanneer ze ovuleren. Hoewel dat helemaal aan jou is om een ovulatietest wel of niet te gebruiken, is het wel goed je bewust te zijn van de druk die het met zich mee kan brengen.

Fertiliteitsarts Jolijn Huisman ziet in de praktijk regelmatig dat een ovulatietest druk legt op een relatie en koppel dat zwanger probeert te worden. ‘En dat is natuurlijk voor niemand goed’, aldus Jolijn. ‘Daarnaast is het ook zo dat stellen juist door een ovulatietest stoppen met seks hebben als de ovulatie voorbij is. Maar ook dan zijn er kansen om zwanger te worden.’

Kinderwens? 2 tot 3 keer per week seks

Je vergroot de kans op een zwangerschap als je seks hebt in de periode tussen 3 dagen voor de eisprong tot het moment van de eisprong zelf. Fertiliteitsarts Jolijn Huisman raad stellen met een kinderwens aan om zo’n 2 tot 3 keer per week te vrijen.

‘Via een app je vruchtbare dagen bijhouden is natuurlijk een prima manier om de lengte van je cyclus bij te houden en ongeveer te kijken wanneer je je eisprong hebt. Tegelijkertijd zie ik vaak dat die inschatting toch niet helemaal overeenkomt met de realiteit en dat vrouwen soms eerder of later ovuleren. Als je een kinderwens hebt en je vrijt alleen maar op de dagen waarop je app aangeeft dat je vruchtbaar bent, heb je de kans je eisprong te missen.’

Jolijn raad dan ook aan stellen met een kinderwens aan zo’n 2 tot 3 keer per week te vrijen. ‘Als je een regelmatige cyclus hebt, dan weet je namelijk wel ongeveer wanneer je eisprong plaatsvindt.’

Hoe lang duurt het om zwanger te raken?

Als het voor je gevoel lang duurt om zwanger te worden, kun je bezorgd, ongeduldig of gestresst raken. Voor de meeste vrouwen geldt dat ze zich niet ongerust hoeven te maken. Toch beseffen we dat dit natuurlijk makkelijker gezegd is dan gedaan. Als je na 12 maanden onbeschermde seks tijdens je vruchtbare dagen nog niet zwanger bent geworden, kun je contact opnemen met je huisarts. Meestal is er nog steeds niets aan de hand en duurt het bij jullie wat langer dan bij andere koppels.

How About Mom: de kinderwens & zwangerschap app die helemaal om JOU draait 📲