Frederieke Jacobs How about mom

Blog: Words matter

De woorden je kiest, doen ertoe. Zullen we ophouden met deze dingen te zeggen?

“Die is mooi zwanger.”

“Wat is zij aangekomen.”

Zomaar een paar opmerkingen die ik afgelopen weken hoorde van kennissen en vriendinnen. Vast lief bedoeld, alleen als je er écht bij stilstaat, betekenen die woorden ook iets anders. Namelijk dat vrouwen ook niet-mooi zwanger kunnen zijn. Waardoor jij je als zwangere of mom-to-be misschien afvraagt, als je zo’n zin hoort, ‘ben ik wel mooi zwanger’?

Over die ‘wat is zij aangekomen’ kan ik kort zijn. Gewoon niet doen. Onthoud je van commentaar op andermans lichaam. Je verdient al een medaille omdat je negen maanden lang een kindje in jouw buik meedraagt en laat groeien. Het laatste waar je behoefte aan hebt zijn blikken van andere mensen, of opmerkingen dat “Jessy wel enorm is aangekomen” tijdens haar zwangerschap.

Vrijbrief voor commentaar

Een zwangerschap lijkt vaak een vrijbrief voor commentaar en ongevraagde tips en adviezen. Maar juist in deze periode ben je daar ook gevoelig voor en kan het jou zorgen geven als de buurvrouw je ‘even’ laat weten dat de buik van haar zus bij 30 weken al veel groter was. ‘Wat vindt de verloskundige ervan?’

Over hoe moeders (of niet-moeders) onderling kunnen doen, of kunnen praten, daar kun je een heel boek over schrijven. Ook daarvoor geldt dat het zo belangrijk is om na te denken over de woorden die je gebruikt en het effect die ze mogelijk hebben op een andere vrouw. Jouw achteloze ‘Oh, mijn baby at bij acht maanden al een heel bord leeg’ of ‘Geef jij jouw dochter echt nog een speen?!’ kunnen meer impact hebben dan je denkt. Laten we elkaar niet onzeker maken of laten twijfelen over onze kracht en capaciteit om een kindje te dragen en op te voeden.

Dit geldt overigens niet alleen voor vrouwen (of mannen btw) onderling, maar ook voor de manier waarop zorgprofessionals tegen zwangeren praten. In dit filmpje geeft Claire Stramrood goed aan waar het vaak mis gaat in die communicatie. Claire is zelf moeder, gynaecoloog in opleiding en onderzoeker bij het UMC Amsterdam. Vrouwen lopen een traumatische beval ervaring vaak niet op door de ingrepen die ze ondergaan, maar door het gebruik aan communicatie. Ook hier: words matter.

‘Mislukte inleiding’

Het gebruik van medisch jargon tijdens de bevalling kan een grote invloed hebben op hoe een vrouw haar bevalling ervaart. Sterker nog: als hier niet goed mee omgegaan wordt kan het er zelfs voor zorgen vrouwen een vervelend gevoel overhouden aan hun bevalling. Woorden als “je moet dit” of “je mag niet dat” geven een indruk dat je weinig keus hebt als vrouw. Als zorgverleners zeggen “Ik heb een bevalling gedaan”, zorgt dat zowat voor een acuut minderwaardigheidscomplex bij de moeder die toch echt degene is die de bevalling heeft gedaan, zegt Claire.

Juist in een medische setting maken de woorden die we gebruiken een groot verschil. Claire roept collega’s op om het niet hebben over een ‘mislukte inleiding’, ‘ineffectieve weeën’ of ‘onvoldoende uitdrijvende kracht’, maar woorden te gebruiken die iedereen begrijpt en vrouwen geen negatief gevoel over zichzelf en haar eigen kunnen geven.

Mooie missie. Laten we wat meer op ons taalgebruik letten.

Wat zijn woorden of zinnen die jij absoluut niet meer wilt horen, als moeder of mommy to be?