ovulatie thermometer anticonceptie
03/06/2026

Slecht nieuws: onderzoek naar hormoonvrije anticonceptiepil stopgezet

We waren zo ontzettend enthousiast toen vorig jaar de eerste geluiden kwamen over een nieuwe hormoonvrije anticonceptiepil. Een pil die je maar één keer per week hoefde te slikken, zonder de hormonen die in veel bestaande anticonceptiemiddelen zitten en waar veel vrouwen last van kunnen hebben. Welke vrouw wil dat nu niet?

Helaas lijkt deze oplossing er voorlopig niet in te zitten. Het Nederlandse onderzoek naar de pil is per direct stopgezet, omdat te veel vrouwen tijdens de studie toch zwanger raakten. Dat meldt het LUMC. Vooral het aantal buitenbaarmoederlijke zwangerschappen gaf aanleiding tot zorgen.

Pil zonder hormonen

De pil bevat mifepriston, een middel dat in een hogere dosering ook wordt gebruikt in de abortuspil. In dit onderzoek van het Leids Universitair Medisch Centrum ging het om een veel lagere dosering, die vrouwen één keer per week slikten.

Het idee was dat mifepriston zou kunnen werken als anticonceptie, maar dan zonder oestrogeen of progestageen. Dat maakte het nieuws juist zo hoopvol, want hoewel hormonale anticonceptie voor veel vrouwen goed werkt, is er ook een grote groep die er klachten van ervaart. Denk aan stemmingsklachten, hoofdpijn, migraine, minder libido, pijnlijke borsten of het gevoel niet helemaal zichzelf te zijn.

Een hormoonvrij alternatief dat betrouwbaar is én weinig bijwerkingen geeft, zou voor veel vrouwen dan ook meer dan welkom zijn.

zwanger worden

Onderzoek per direct gestopt

Toch blijkt de pil in deze vorm niet veilig en betrouwbaar genoeg als anticonceptiemiddel. Uit een tussentijdse evaluatie van het onderzoek kwam naar voren dat er te veel zwangerschappen ontstonden. Een deel daarvan was buitenbaarmoederlijk.

Bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap nestelt een bevruchte eicel zich niet in de baarmoeder, maar daarbuiten, meestal in een eileider. Zo’n zwangerschap is niet levensvatbaar en kan gevaarlijk zijn. Daarom zijn de deelnemers aan de studie gevraagd direct te stoppen met het slikken van de tabletten.

Zij kregen ook het advies om een andere vorm van anticonceptie te gebruiken en voor de zekerheid twee weken na de laatste pil een zwangerschapstest te doen.

Uitgebreide resultaten volgen nog

Mifepriston blokkeert de werking van progesteron, een hormoon dat belangrijk is bij het voorbereiden van de baarmoeder op een zwangerschap. Door die werking te blokkeren, wordt het lastiger voor een bevruchte eicel om zich in de baarmoeder in te nestelen.

Maar bij deze methode blijft een eisprong mogelijk. Dat betekent dat er dus nog steeds een eicel bevrucht kan worden. Waarom er in deze studie relatief veel buitenbaarmoederlijke zwangerschappen ontstonden, moet nog verder onderzocht worden.

Hoofdonderzoeker Rebecca Gomperts zegt tegen NRC dat de resultaten later in een wetenschappelijk tijdschrift worden gepubliceerd.

De wens blijft

Voor vrouwen die al jaren zoeken naar een vorm van anticonceptie die wél bij hun lichaam past, is dit nieuws een flinke tegenvaller. Zeker omdat sommige deelnemers juist positief waren over hoe ze zich voelden tijdens het onderzoek.

Juist dat maakt dit nieuws zo dubbel. Natuurlijk is het goed en belangrijk dat een onderzoek wordt stopgezet zodra er zorgen zijn over veiligheid. Anticonceptie moet betrouwbaar zijn en mag geen grote risico’s met zich meebrengen. Tegelijk laat de teleurstelling van deelnemers zien hoe groot de behoefte is aan meer keuze.

Deze hormoonvrije pil komt er voorlopig dus niet. Maar de wens ernaar is daarmee niet verdwenen. Veel vrouwen blijven zoeken naar anticonceptie die betrouwbaar is, maar ook goed voelt. Iets dat niet hun stemming, lijf, menstruatie of seksleven overhoop haalt.

Misschien is dit vooral opnieuw een reminder dat er nog steeds veel te weinig passende opties zijn. En misschien mogen we de vraag ook best wat vaker stellen: wordt het niet de hoogste tijd dat er serieus wordt geïnvesteerd in onderzoek naar anticonceptie voor mannen?

Gratis een wekelijkse update?

How About Mom nieuwsbrief: korting, tips en de beste gelezen verhalen