In de serie How About Dad praten we met vaders over de mooie kanten en de uitdagingen van vaderschap. Eerlijke gesprekken met mannen over opvoeden, hoe je relatie verandert met komst van kids, en hoe je zelf verandert. Deze week deelt Tim Gouw zijn verhaal.
Vader worden was voor Tim Gouw geen zachte landing, maar een frontale botsing met de realiteit. Hij ging het ouderschap in met het idee dat hij en zijn vrouw alles eerlijk zouden verdelen: allebei evenveel zorgen, allebei evenveel ruimte voor werk en ambitie. Alleen bleek de praktijk weerbarstiger. Want vaderschap is niet af en toe met een kinderwagen paraderen of op commando een luier verschonen, maar óók weten wanneer er nieuwe luiers, gymkleren of brood nodig zijn.
Inmiddels schrijft Tim over vaderschap en emancipatie, gaf zijn eigen ervaring aanleiding tot het boek De thuisblijfvader en staat hij als docent economie voor de klas. Zijn blik op ouderschap is scherp, eerlijk en soms pijnlijk herkenbaar. Want waarom wordt een vader al snel geprezen als betrokken held, terwijl moeders voor precies hetzelfde werk nauwelijks waardering krijgen? En waarom noemen we het nog steeds bijzonder als een man gewoon zijn eigen kinderen opvoedt?
Hoe vond je het om vader te worden?
“Een frontale botsing met de realiteit. Ik ging er met de volle overtuiging in dat we alles 50/50 zouden verdelen, zoals tachtig procent van de jonge ouders braaf belooft. Maar al snel besefte ik dat het vaderschap iets meer behelst dan af en toe met een kinderwagen paraderen. In het begin leefde ik op adrenaline en de ijdele hoop dat ik alles onder controle had. Alleen, ik had níéts onder controle.”
Heb je altijd al vader willen worden, of groeide de kinderwens?
“Het was geen roeping vanaf de kleuterschool. Vroeger dacht ik bij baby’s vooral aan slaapgebrek en een verwoest sociaal leven. Pas toen de basis thuis stond als een huis, begon het te kriebelen. Het leek ons opeens fantastisch om mini-versies van onszelf op de wereld te zetten.”
Hoe heeft vader worden je veranderd?
“Mijn ego ging bij het grofvuil. Als man ben je toch vaak opgevoed met het idee dat je carrière en status je identiteit bepalen. Daar hielp het ouderschap me heel snel van af. Tussen de spuitluiers en peuterdriften door leerde ik dat de échte overwinning zit in het sussen van een ruzie zónder zelf te gaan schreeuwen. ‘Choose your battles’ is inmiddels mijn levensmotto.”
Zijn er kwaliteiten die je hebt ontwikkeld, nadat je vader werd?
“Mijn onderhandelingsvaardigheden en logistiek overzicht. Twee jonge kinderen door de ochtendspits heen loodsen zonder dat ze elkaar in de haren vliegen, is topsport. Dat komt me nu overigens perfect uit: ik sta tegenwoordig voor de klas als docent economie op een middelbare school. Het gedrag van pubers en peuters overlapt vaker wel dan niet.”
Heeft het jouw carrière of werk veranderd?
“Totaal. Ik was een typisch kantoorbroekie in de commerciële hoek, totdat ik fulltime de zorg op me nam en we naar Spanje vertrokken, zodat mijn vrouw kon blijven werken aan haar carrière. Het zette alles op scherp en leidde tot mijn boek De thuisblijfvader. Inmiddels wonen we weer in Nederland. Hier combineer ik de boel op een nieuwe manier: ik geef economie en schrijf stukken over vaderschap en emancipatie voor onder meer NRC, Kiind, de Volkskrant. Het ouderschap is de motor achter mijn werk geworden.”
Wat had je graag vooraf willen weten?
“Dat onbetaald zorgwerk de ultieme sluipmoordenaar voor je relatie is als je de mentale last niet eerlijk verdeelt. Ik ben momenteel bezig met een nieuw boekproject hierover. Al dat geforceerde romantische gedoe redt je relatie niet als je de basisverdeling thuis niet op orde hebt. Verwachtingen structureel laag houden en eerlijk verdelen: dat scheelt een hoop therapeuten.”
Wat vind jij de grootste uitdaging in het ouderschap?
“De spagaat tussen sturen en loslaten. Nu mijn dochter (8) en zoon (6) ouder worden, krijg je te maken met weerwoord en schermtijd-oorlogen. De grootste kunst is om de boel soms gewoon te laten vieren. Laten we wel wezen: de meeste dagen ben ik allang blij als we het avondeten halen zonder grote drama’s.”
Tegen welke vooroordelen loop je aan?
“De dubbele standaard is stuitend. Als ik de kinderen ergens mee naartoe neem, ben ik al snel de ‘betrokken held’. Terwijl moeders die exact hetzelfde doen, simpelweg aan de norm voldoen. En mist ze vervolgens een keer een schoolpleinmoment vanwege haar werk, dan is ze ineens een ‘afwezige moeder‘. Vaders worden maatschappelijk stelselmatig overschat en moeders ondergewaardeerd.”
Wat hoor je in je omgeving?
“Vooral veel mannen die met droge ogen beweren dat ze “toch best veel doen in huis”, terwijl ze het runnen van het huishouden -de mentale last – volledig aan hun vrouw overlaten. Het gaat er niet om dat je op commando even een luier verschoont; het gaat erom wie wéét dat er überhaupt nieuwe luiers of gymkleren gekocht moeten worden. Vaders met een ‘papadag’ kloppen zichzelf maar wat graag op de borst, maar ondertussen draait de moeder de gezins-BV.”
Hoe gaat het combineren van werk en zorg jou af?
“Sommige weken loopt het gesmeerd, andere weken is het krampachtig alle ballen in de lucht proberen te houden om uiteindelijk de helft te laten vallen. Zolang je accepteert dat het af en toe gewoon een complete puinhoop is, blijf ik tevreden overeind.”
Welke verdeling werkt goed voor jullie thuis?
“We verdelen het nu zo dat we beiden de ruimte hebben voor ons werk en onze ambities. En financieel gaat alles op de grote hoop. Een relatie is een samenwerking, geen kleinzielige Excel-sheet waarin je huishoudelijke taakjes afvinkt in ruil voor waardering.”
Wat is het stomste of vervelendste aan opvoeden?
“Het oneindige, geestdodende herhalen. Als ik nog één keer moet uitleggen waarom we geen spullen uit elkaars handen trekken of waarom de TV nu écht uit moet, val ik flauw. Het is monnikenwerk, en je krijgt er nul applaus voor.”
Voel je genoeg ruimte om over je kinderen te praten met je omgeving of vrienden?
“Zeker, ik schrijf er niet voor niets columns over. Maar onder mannen blijft het soms lastig om door de façade van ‘druk-druk-druk’ en presteren heen te prikken. Toch, als je eenmaal zelf de eerlijke anekdotes over mislukte bedtijden op tafel gooit, volgt de rest vanzelf.”
Welke wereld wens jij voor je zonen en dochter?
“Een wereld waarin het volstrekt overbodig is om een man te feliciteren met het feit dat hij zijn eigen kind opvoedt. En waarin vrouwen niet hoeven te kiezen tussen ambitie en moederschap. Niet omdat het móét, maar omdat het uiteindelijk voor iedereen het beste werkt.”



